ಸಂಪಾದಕೀಯ: ವಿವೇಕ ಮಹಾಲೆ
ಕರ್ನಾಟಕದ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಮಳೆ ಬೀಳುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆಂದು ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಭಟ್ಕಳದಲ್ಲಿ ಈ ಬಾರಿ ಮುಂಗಾರು ಮಳೆ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಕುಂಠಿತಗೊಂಡಿರುವುದು ಆತಂಕಕಾರಿ ಬೆಳವಣಿಗೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಧಾರಾಕಾರ ಮಳೆಯಿಂದ ಗುರುತಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಭಟ್ಕಳದಲ್ಲಿ ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಮಳೆಯಾಗದಿರುವುದು ಕೇವಲ ಹವಾಮಾನ ವೈಪರೀತ್ಯದ ಸಂಗತಿಯಲ್ಲ. ಇದು ಕುಡಿಯುವ ನೀರು, ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಜಾನುವಾರುಗಳ ಬದುಕಿನ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಬಹುದಾದ ಗಂಭೀರ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಾಗಿದೆ.
ಮಳೆಯ ಕೊರತೆಯಲ್ಲೇ ಮುಂಗಾರು ಅಂತ್ಯವಾಗಿದ್ದು, ಭವಿಷ್ಯದ ನೀರಿನ ಲಭ್ಯತೆಯ ಕುರಿತು ಹಲವು ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿದೆ. ಅದರಲ್ಲೂ ಭಟ್ಕಳ ಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ ಕುಡಿಯುವ ನೀರು ಪೂರೈಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಜಲಮೂಲವಾದ ಕಡವಿನಕಟ್ಟೆ ಅಣೆಕಟ್ಟಿಗೆ ನೀರಿನ ಒಳಹರಿವು ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿರುವುದು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಗಂಭೀರತೆಯನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
ಮಳೆಯ ಊರಿನಲ್ಲೇ ನೀರಿನ ಚಿಂತೆ!: ಭಟ್ಕಳ ಎಂದರೆ ಮಳೆ, ಹಸಿರು ಮತ್ತು ಜಲಸಮೃದ್ಧಿಯ ನೆನಪು ಮೂಡುವ ಪ್ರದೇಶ. ಆದರೆ ಈ ಬಾರಿ ಮಳೆಯ ಕೊರತೆ ಆ ಗುರುತಿಗೇ ಸವಾಲು ಎಸೆದಿದೆ. ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲೇ ಜಲಮೂಲಗಳಿಗೆ ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ನೀರು ಹರಿದುಬರದಿದ್ದರೆ, ಮುಂದಿನ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಹೇಗಿರಬಹುದು ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಸಹಜವಾಗಿಯೇ ಎದುರಾಗುತ್ತದೆ.
ಕಡವಿನಕಟ್ಟೆ ಅಣೆಕಟ್ಟಿನ ನೀರಿನ ಮಟ್ಟ ಮತ್ತು ಒಳಹರಿವಿನ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಗಳನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸುವುದು ಈಗ ಅತ್ಯಗತ್ಯ. ಇಂದಿನ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಿ, ಬೇಸಿಗೆ ಆರಂಭವಾದ ಬಳಿಕ ಪರಿಹಾರ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲು ಮುಂದಾದರೆ ಸಮಸ್ಯೆಯ ತೀವ್ರತೆಯನ್ನು ತಗ್ಗಿಸುವುದು ಕಷ್ಟವಾಗಬಹುದು.
ನೀರಿನ ಕೊರತೆ ಉಂಟಾದ ನಂತರ ಟ್ಯಾಂಕರ್ ಮೂಲಕ ಪೂರೈಕೆ ಮಾಡುವುದು ಅಥವಾ ಪರ್ಯಾಯ ಜಲಮೂಲಗಳನ್ನು ಹುಡುಕುವುದು ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಪರಿಹಾರಗಳಾಗಬಹುದು. ಆದರೆ ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಜಲಸುರಕ್ಷತೆಗೆ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಯೋಜನೆ, ಜಲಮೂಲಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆಯ ಕ್ರಮಗಳು ಅಗತ್ಯ.
ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಜಾನುವಾರುಗಳ ಬದುಕಿಗೂ ಸವಾಲು: ಮಳೆಯ ಕೊರತೆಯ ಪರಿಣಾಮ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಪೂರೈಕೆಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಭತ್ತದ ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಜಾನುವಾರುಗಳ ಮೇವಿನ ಲಭ್ಯತೆಯ ಮೇಲೂ ಇದರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.
ಕೃಷಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಮಳೆಯನ್ನೇ ಅವಲಂಬಿಸಿರುವ ರೈತರಿಗೆ ಮಳೆ ಕೈಕೊಟ್ಟರೆ ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಕಷ್ಟ ಎದುರಾಗಬಹುದು. ಭತ್ತದ ಬೆಳೆ ಬೆಳವಣಿಗೆ, ಕೃಷಿ ವೆಚ್ಚದ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಇಳುವರಿಯ ನಿರೀಕ್ಷೆ ಎಲ್ಲವೂ ಮಳೆಯ ಪ್ರಮಾಣದೊಂದಿಗೆ ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿವೆ.
ಅದೇ ರೀತಿ, ಹುಲ್ಲುಗಾವಲುಗಳು ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಭೂಮಿಗಳಲ್ಲಿ ಮೇವು ಲಭ್ಯತೆ ಕಡಿಮೆಯಾದರೆ ಜಾನುವಾರು ಸಾಕಾಣಿಕೆಯೂ ಸಂಕಷ್ಟಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕಬಹುದು. ಹೀಗಾಗಿ ಮಳೆಯ ಕೊರತೆಯನ್ನು ಕೇವಲ ಹವಾಮಾನ ವರದಿಯ ಅಂಕಿ-ಅಂಶವಾಗಿ ನೋಡದೆ, ಗ್ರಾಮೀಣ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ವಿಚಾರವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕು.
ನೀರು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಬೇಕು: ಭಟ್ಕಳದಲ್ಲಿ ಮಳೆಯ ಕೊರತೆಯ ಕುರಿತು ಚರ್ಚಿಸುವಾಗ, ಮಳೆ ಬಂದಾಗ ಲಭ್ಯವಾಗುವ ನೀರನ್ನು ಎಷ್ಟು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸುತ್ತೇವೆ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನೂ ಕೇಳಬೇಕಾಗಿದೆ.
ಮಳೆನೀರು ಹರಿದು ಸಮುದ್ರ ಸೇರುವುದನ್ನು ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟು ತಗ್ಗಿಸಿ, ಭೂಮಿಯೊಳಗೆ ಇಂಗುವಂತೆ ಮಾಡುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಬೇಕು. ಕೆರೆಗಳು, ಹಳ್ಳಗಳು, ಕಾಲುವೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಜಲಮೂಲಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆಗೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಆಡಳಿತ ಹಾಗೂ ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕು.
ನಗರ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಮಳೆನೀರು ಕೊಯ್ಲು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಜಾರಿಗೊಳಿಸುವುದು, ಸರ್ಕಾರಿ ಕಟ್ಟಡಗಳಲ್ಲಿ ನೀರು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಕಲ್ಪಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಮನೆಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಮಿತವ್ಯಯಕ್ಕೆ ಉತ್ತೇಜನ ನೀಡುವುದು ದೀರ್ಘಕಾಲದಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಫಲಿತಾಂಶ ನೀಡಬಲ್ಲ ಕ್ರಮಗಳಾಗಿವೆ.
ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕೋಕ್ತಿ ಕೆರೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಮುತುವರ್ಜಿ ವಹಿಸಬೇಕು. ಕಡವಿನಕಟ್ಟೆ ಅಣೆಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಹೂಳು ತುಂಬುವಿಕೆ, ಜಲಮೂಲಗಳಿಗೆ ನೀರು ಹರಿದುಬರುವ ಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲಿನ ಅಡೆತಡೆಗಳು ಮತ್ತು ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯಂತಹ ವಿಚಾರಗಳನ್ನೂ ಸಮಗ್ರವಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕು.
ಆಡಳಿತ ಈಗಲೇ ಕಾರ್ಯಪ್ರವೃತ್ತವಾಗಲಿ: ಭಟ್ಕಳ ನಗರಸಭೆ, ತಾಲೂಕು ಆಡಳಿತ, ನೀರು ಸರಬರಾಜು ಇಲಾಖೆ ಮತ್ತು ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ. ಕಡವಿನಕಟ್ಟೆ ಅಣೆಕಟ್ಟಿನ ಪ್ರಸ್ತುತ ನೀರಿನ ಸಂಗ್ರಹ, ಮುಂದಿನ ತಿಂಗಳುಗಳಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ನೀರಿನ ಪ್ರಮಾಣ ಮತ್ತು ಲಭ್ಯವಿರುವ ಪರ್ಯಾಯ ಜಲಮೂಲಗಳ ಕುರಿತು ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ನಡೆಸಬೇಕು.
ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಬೇಡಿಕೆ ಮತ್ತು ಲಭ್ಯತೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆಯ ಯೋಜನೆ ರೂಪಿಸಬೇಕು. ನೀರಿನ ಸೋರಿಕೆ ತಡೆಗಟ್ಟುವುದು, ಅನಗತ್ಯ ನೀರಿನ ಬಳಕೆಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವುದು ಹಾಗೂ ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಅನುಸರಿಸಬೇಕಾದ ಪರ್ಯಾಯ ಪೂರೈಕೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುವುದು ಆಡಳಿತದ ಆದ್ಯತೆಯಾಗಬೇಕು.
ಅದೇ ರೀತಿ, ಮಳೆಯ ಕೊರತೆಯಿಂದ ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಜಾನುವಾರು ಸಾಕಾಣಿಕೆಗೆ ಉಂಟಾಗಬಹುದಾದ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಪಶುಸಂಗೋಪನಾ ಇಲಾಖೆಗಳು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ, ಅಗತ್ಯ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಮತ್ತು ನೆರವು ಒದಗಿಸಲು ಸಿದ್ಧವಾಗಿರಬೇಕು.
ಮುಖ್ಯವಾಗಿ, ಜನರಲ್ಲಿ ಆತಂಕ ಮೂಡಿಸುವುದಕ್ಕಿಂತ ವಾಸ್ತವಿಕ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅಗತ್ಯ. ಅಣೆಕಟ್ಟಿನ ನೀರಿನ ಮಟ್ಟ, ನೀರಿನ ಲಭ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತ ಕೈಗೊಂಡಿರುವ ಕ್ರಮಗಳ ಕುರಿತು ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡಿದರೆ ಜನರೂ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತವಾಗಿ ನೀರನ್ನು ಬಳಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.
ನೀರು ಉಳಿಸುವುದು ಜನರ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯೂ ಹೌದು: ನೀರಿನ ಕೊರತೆಯನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ಸರ್ಕಾರದ ಕ್ರಮಗಳು ಎಷ್ಟು ಮುಖ್ಯವೋ, ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಸಹಕಾರವೂ ಅಷ್ಟೇ ಮುಖ್ಯ. ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ನೀರನ್ನು ಮಿತವಾಗಿ ಬಳಸುವುದು, ಕುಡಿಯುವ ನೀರನ್ನು ಅನಗತ್ಯವಾಗಿ ವ್ಯರ್ಥ ಮಾಡದಿರುವುದು, ಸೋರಿಕೆ ಕಂಡುಬಂದರೆ ತಕ್ಷಣ ಸರಿಪಡಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಮಳೆನೀರು ಸಂಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಮುಂದಾಗುವುದು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ಪಾಲಿಸಬಹುದಾದ ಕ್ರಮಗಳು.
ನೀರಿನ ಸಮಸ್ಯೆ ಎದುರಾದಾಗ ಮಾತ್ರ ಜಲಸಂರಕ್ಷಣೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡಿ, ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಮರೆತುಬಿಡುವ ಮನೋಭಾವ ಬದಲಾಗಬೇಕು. ಮಳೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಬಂದರೂ ನೀರನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸದಿದ್ದರೆ, ಮಳೆ ಕಡಿಮೆಯಾದಾಗ ಸಂಕಷ್ಟ ಎದುರಾಗುವುದು ಅನಿವಾರ್ಯ.
ಭಟ್ಕಳದಂತಹ ಅಧಿಕ ಮಳೆಯ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿಯೂ ನೀರಿನ ಅಭಾವದ ಆತಂಕ ಮೂಡುತ್ತಿರುವುದು ಪ್ರಕೃತಿಯ ಮೇಲಿನ ನಮ್ಮ ಅವಲಂಬನೆ ಮತ್ತು ಜಲಸಂಪನ್ಮೂಲ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಮಹತ್ವವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ.
ಇಂದಿನ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆಯೇ ನಾಳೆಯ ನೆಮ್ಮದಿ: ಈ ಬಾರಿಯ ಮಳೆಯ ಕೊರತೆಯನ್ನು ಒಂದು ವರ್ಷದ ಅಸಹಜ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಎಂದು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲ. ಹವಾಮಾನ ವೈಪರೀತ್ಯದ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು, ನೀರಿನ ಸಂಗ್ರಹ ಮತ್ತು ಬಳಕೆಯ ಕುರಿತು ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಯೋಜನೆ ರೂಪಿಸುವುದು ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿದೆ.
ಕಡವಿನಕಟ್ಟೆ ಅಣೆಕಟ್ಟಿನ ನೀರಿನ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಗಳ ಮೇಲೆ ನಿಗಾ ಇಡುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, ಭಟ್ಕಳದ ಸಮಗ್ರ ಜಲಸುರಕ್ಷತೆಯ ಕುರಿತು ಚರ್ಚೆ ಆರಂಭವಾಗಬೇಕು. ಸ್ಥಳೀಯ ಜಲಮೂಲಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆ, ಮಳೆನೀರು ಕೊಯ್ಲು, ಭೂಗರ್ಭ ಜಲಮಟ್ಟ ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಕ್ರಮಗಳು ಮತ್ತು ನೀರಿನ ಸಮರ್ಪಕ ಬಳಕೆಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಬೇಕು. ಮಳೆ ಯಾವಾಗಲೂ ನಮ್ಮ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಂತೆ ಸುರಿಯುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಭರವಸೆ ಇಲ್ಲ. ಆದರೆ ಸುರಿದ ಮಳೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವುದು ನಮ್ಮ ಕೈಯಲ್ಲಿದೆ.
ಮಳೆಯ ಊರಾದ ಭಟ್ಕಳ ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಸಂಕಷ್ಟಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕಬಾರದು ಎಂದಾದರೆ, ಆಡಳಿತ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ಈಗಲೇ ಎಚ್ಚೆತ್ತುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ನೀರಿನ ಸಮಸ್ಯೆ ಎದುರಾದ ನಂತರ ಪರಿಹಾರ ಹುಡುಕುವುದಕ್ಕಿಂತ, ಸಮಸ್ಯೆ ತಲೆದೋರುವ ಮುನ್ನವೇ ಸಿದ್ಧತೆ ನಡೆಸುವುದು ಜಾಣ್ಮೆ. ಭಟ್ಕಳದ ಭವಿಷ್ಯದ ಜಲಸುರಕ್ಷತೆಗಾಗಿ ಇದೇ ಸೂಕ್ತ ಸಮಯ.
ಹಿಂದಿನ ಸಂಪಾದಕೀಯ ಓದಲು ಕೆಳಗಿನ ಶೀರ್ಷಿಕೆ ಮೇಲೆ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ:
ಕಾರ್ಯಕರ್ತರ ಪರವಾಗಿ ಧ್ವನಿ ಎತ್ತುವುದು ಮುಖ್ಯ; ಸಂಘಟನೆಯ ಒಗ್ಗಟ್ಟು ಇನ್ನಷ್ಟು ಮುಖ್ಯ
ಸಂಪಾದಕೀಯ/ ಭಟ್ಕಳದಲ್ಲಿ ಅಕ್ರಮ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ವಿರುದ್ಧದ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ: ಮುಂದಿನ ಹೆಜ್ಜೆ ಯಾವುದು?
