ಸಂಪಾದಕೀಯ: ವಿವೇಕ ಮಹಾಲೆ
ಒಂದು ನವಜಾತ ಶಿಶುವಿನ ಸಾವು ಕುಟುಂಬವೊಂದರ ಬದುಕನ್ನೇ ಕತ್ತಲೆಯಾಗಿಸುವಷ್ಟು ದೊಡ್ಡ ದುರಂತ. ಅಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ ಬಾಗಿಲು ಮುಂದೆ ಕೇಳಿಬರುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪ್ರಶ್ನೆಯೂ ನೋವಿನಿಂದಲೇ ಹುಟ್ಟಿರುತ್ತದೆ.
ಶಿರಾಲಿ ಸಮುದಾಯ ಆರೋಗ್ಯ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ನವಜಾತ ಶಿಶುವೊಂದು ಮೃತಪಟ್ಟಿರುವ ಘಟನೆ ಈ ವಾರ ಭಟ್ಕಳ ತಾಲೂಕಿನ ಅತ್ಯಂತ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಮಗುವಿನ ಸಾವಿನ ಬಳಿಕ ಸಂಬಂಧಿಕರು ವೈದ್ಯಕೀಯ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯದ ಆರೋಪ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಇದೇ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ ವೈದ್ಯರು ಹಾಗೂ ತರಬೇತಿ ವೈದ್ಯರ ಮೇಲೆ ಹಲ್ಲೆ ನಡೆದಿದೆ ಎನ್ನಲಾಗಿದ್ದು, ಕೆಲಕಾಲ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ ವಾತಾವರಣ ಉದ್ವಿಗ್ನಗೊಂಡಿತ್ತು. ಪೊಲೀಸರು ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಧಾವಿಸಿ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿದರು. ಆದರೆ ಈ ಘಟನೆಯನ್ನು ಕೇವಲ ‘ವೈದ್ಯರ ಮೇಲಿನ ಹಲ್ಲೆ’ ಎಂದು ನೋಡಿದರೆ ಮೂಲ ಪ್ರಶ್ನೆ ಮರೆವಾಗುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆಯೇ ‘ವೈದ್ಯಕೀಯ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯದಿಂದಲೇ ಮಗು ಮೃತಪಟ್ಟಿದೆ’ ಎಂದು ತನಿಖೆಗೂ ಮುನ್ನ ತೀರ್ಮಾನಿಸುವುದೂ ಸರಿಯಲ್ಲ.
ಮೂಲ ಪ್ರಶ್ನೆ ಒಂದೇ—ಮಗು ಮೃತಪಟ್ಟಿದ್ದು ಹೇಗೆ?: ಆ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಆರೋಪಗಳಿಂದಲ್ಲ, ವೈದ್ಯಕೀಯ ದಾಖಲೆಗಳು, ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡಿದ ಕ್ರಮ, ಸಮಯದ ವಿವರ, ತಜ್ಞರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಮತ್ತು ಅಗತ್ಯವಿದ್ದರೆ ಸ್ವತಂತ್ರ ತನಿಖೆಯಿಂದ ಉತ್ತರ ಸಿಗಬೇಕು. ಮಗುವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ತಮ್ಮ ಅನುಮಾನಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರ ಬೇಕು. ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ವೈದ್ಯರು ಮತ್ತು ಸಿಬ್ಬಂದಿಗೂ ತಮ್ಮ ಕರ್ತವ್ಯವನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ನ್ಯಾಯಯುತ ಅವಕಾಶ ಬೇಕು. ಎರಡೂ ಕಡೆಯ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೇಲಿದೆ.
ಇಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಂದು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ವಿಚಾರವಿದೆ. ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾಗದ ಸರ್ಕಾರಿ ಆರೋಗ್ಯ ಕೇಂದ್ರಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರಿಗೆ ಮೊದಲ ಆಶಾಕಿರಣ. ಸೀಮಿತ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ನಡುವೆ ವೈದ್ಯರು ಮತ್ತು ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಸಂದರ್ಭಗಳೂ ಇವೆ. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಅಗತ್ಯ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸೌಲಭ್ಯ, ತಜ್ಞರ ನೆರವು ಅಥವಾ ಮೇಲ್ದರ್ಜೆಯ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ಸಮಯೋಚಿತ ರೆಫರಲ್ ದೊರೆಯುತ್ತಿದೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸುವ ಹಕ್ಕು ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಇದೆ.
ಆದ್ದರಿಂದ ಈ ಘಟನೆ ಕೇವಲ ಒಂದು ಕುಟುಂಬದ ದುರಂತವಾಗಿ ಮುಗಿಯಬಾರದು. ಶಿರಾಲಿ ಸಮುದಾಯ ಆರೋಗ್ಯ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಘಟನೆಯ ಕುರಿತು ಸಮಗ್ರ ಮತ್ತು ಪಾರದರ್ಶಕ ತನಿಖೆ ನಡೆಯಬೇಕು. ವೈದ್ಯಕೀಯ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ ಕಂಡುಬಂದರೆ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ ನಿಗದಿಯಾಗಬೇಕು. ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ತನಿಖೆ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದರೆ ಅದನ್ನೂ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ತಿಳಿಸಬೇಕು. ಅದೇ ರೀತಿ, ವೈದ್ಯರು ಅಥವಾ ಆಸ್ಪತ್ರೆ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯ ಮೇಲೆ ಹಲ್ಲೆ ನಡೆದಿದ್ದರೆ ಕಾನೂನು ತನ್ನ ಕೆಲಸ ಮಾಡಬೇಕು. ಯಾವುದೇ ಆರೋಪಕ್ಕೂ ಉತ್ತರ ಹಿಂಸೆಯಾಗಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.ಒಂದು ಮಗುವಿನ ಸಾವಿಗೆ ನ್ಯಾಯ ಬೇಕು. ಆದರೆ ಆ ನ್ಯಾಯ ಮತ್ತೊಂದು ಅನ್ಯಾಯದ ಮೂಲಕ ಬರಬಾರದು.
ಶಿರಾಲಿಯ ಈ ಘಟನೆ ಭಟ್ಕಳ ತಾಲೂಕಿನ ಆರೋಗ್ಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಬಗ್ಗೆ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನೂ ಎತ್ತಿದೆ—ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶದ ಸರ್ಕಾರಿ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳಲ್ಲಿ ತುರ್ತು ಪ್ರಸೂತಿ ಮತ್ತು ನವಜಾತ ಶಿಶು ಆರೈಕೆಗೆ ಅಗತ್ಯ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿವೆಯೇ? ಇದ್ದರೆ ಅವು ಯಾವ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿವೆ? ಕೊರತೆ ಇದ್ದರೆ ಅದನ್ನು ತುಂಬಲು ಆಡಳಿತ ಯಾವ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಿದೆ? ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರ ಹುಡುಕುವುದು ಈಗ ಅತ್ಯಗತ್ಯ.
ಮಗುವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸಾಂತ್ವನದ ಮಾತುಗಳಿಗಿಂತ ಸತ್ಯ ಬೇಕು. ವೈದ್ಯರಿಗೆ ಆರೋಪಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತವಾಗಿ ತಮ್ಮ ಕರ್ತವ್ಯ ವಿವರಿಸುವ ಅವಕಾಶ ಬೇಕು. ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಪಾರದರ್ಶಕತೆ ಬೇಕು. ಆದ್ದರಿಂದ ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ತನಿಖೆಯೇ ದಾರಿ; ಹಿಂಸೆ ಅಲ್ಲ. ಸತ್ಯವೇ ಅಂತಿಮ ಉತ್ತರವಾಗಬೇಕು.
ಭಟ್ಕಳ ಡೈರಿ | ನೈಜ-ನಿಷ್ಪಕ್ಷಪಾತ
